Wijn.org · Verdieping

Wereldwijde wijnproductie komt uit een beperkt aantal landen met geschikt klimaat. Wijndruiven gedijen in gematigde zones tussen 40° en 50° noorderbreedte en 30° en 45° zuiderbreedte.

Op het zuidelijk halfrond zijn Nieuw-Zeeland, Australië, Zuid-Afrika, Argentinië en Chili de belangrijkste wijnlanden. Op het noordelijk halfrond zijn dat onder meer Frankrijk, Italië, Spanje, Duitsland, Portugal, Griekenland, Roemenië, Hongarije, Bulgarije, Oostenrijk, Zwitserland, de Verenigde Staten met vooral Californië, en Marokko.

Frankrijk is internationaal nummer één in volume en kwaliteit. Namen als Médoc, Bourgogne, Beaujolais, Champagne, Sancerre en Châteauneuf-du-Pape zijn wereldwijd bekend. Ongeveer de helft van de wijn in Nederlandse winkels komt uit Frankrijk.

Twee wettelijke systemen domineren: Appellation d'Origine Contrôlée voor de beste herkomstwijnen en Vin de Pays voor betaalbare wijnen, vaak uit Languedoc-Roussillon. Bekende AOC-wijnen in Nederland zijn onder meer Bordeaux, Médoc, Côtes du Rhône, Muscadet, Sancerre, Pouilly-Fumé, Vouvray, Beaujolais en Bourgogne. Champagne is mousserende wijn met tweede gisting op fles, Brut of Demi-Sec.

Spanje heeft het grootste wijngaardoppervlak ter wereld maar ligt qua volume op plaats drie. Sherry blijft populair in Nederland. Rioja, Navarra, La Mancha, Valdepeñas, Rueda en Cava winnen terrein. De meeste Spaanse wijn op de Nederlandse markt is rood, tinto.

Portugal biedt in Nederland vooral Port in vele stijlen, plus Dâo, Bairrada en Vinho Verde. Het land gebruikt veel eigen druivenrassen in plaats van internationale cépages.

Italië is na Frankrijk de grootste producent met grote stijlverscheidenheid. In Nederland staat Italië minder prominent. Populair zijn Soave, Orvieto, Lambrusco, Chianti, Montepulciano d'Abruzzo en Valpolicella.

Duitsland staat in Nederland bekend om witte wijn, vaak halfzoet of zoet met 9 tot 10 procent alcohol. Supermarkten tonen vooral goedkope wijnen uit Mosel, Rheinhessen, Pfalz, Franken, Baden en Rheingau. Kwaliteitswijnen blijven bij veel consumenten onbekend.

Bulgarije werd in de jaren tachtig snel populair in het grootwinkelbedrijf met duidelijke cépagewijnen en lage prijs. Later stokt het succes enigszins.

Roemenië produceert veel maar staat in Nederland in de schaduw van Bulgarije. Hongarije probeert met cépagewijnen voet aan de grond te krijgen. Oostenrijk herstelde na het wijnschandaal van 1985 met zuivere witte wijnen, maar prijzen passen slecht bij het supermarktkanaal.

Marokko leverde vroeger goedkope wijn aan Frankrijk. Na koloniale tijd verdween wijncultuur, maar sinds de jaren negentig is productie hervat. Nederlandse schappen tonen cépagewijnen als Cabernet Sauvignon, Merlot en Syrah tegen aantrekkelijke prijs.

Californië is de vierde producent wereldwijd. Napa en Sonoma blijven duur. In supermarkten staan vooral goedkope varietals uit Central Valley onder merknamen.

Chili veroverde in tien jaar een vaste plaats in Nederland met soepele, fruitige wijnen tussen Andes en oceaan. Druivennamen staan groot op het etiket.

Argentinië ontwaakt snel. Mendoza is het grootste gebied met irrigatie uit Andes-smeltwater. Malbec, Bonarda en Torrontés zijn kenmerkend.

Zuid-Afrika groeide vanaf 1990 explosief in Nederland, na Frankrijk zelfs het populairste land in het grootwinkelbedrijf. Nederlandsklinkende namen en beleving helpen mee. Districtsnamen zijn Stellenbosch, Paarl en Swartland. Pinotage is een lokale specialiteit.

Australië wint populariteit door constante kwaliteit en rijk, fruitig karakter met houtsmaak. Chardonnay, Semillon-Chardonnay, Cabernet Sauvignon en Shiraz domineren het schap. Vijf grote producenten houden 83 procent van de productie in handen.